Home > SHQIPËRIA

‘MOST WANTED’ / Dubai, ‘parajsa’ e kriminelëve shqiptarë, jeta e tyre në liri mes luksit e qetësisë

‘MOST WANTED’ / Dubai, ‘parajsa’ e kriminelëve

Emiratet e Bashkuara Arabe janë kthyer së fundmi në ‘parajsën’ e kokave të krimit shqiptar, ku deri më sot janë të paktën 6 persona nga vendi ynë, mes të cilëve 2 të kërkuar nga SPAK, të cilët kanë zgjedhur të strehohen në Dubai për t’iu shmangur drejtësisë.

Megjithatë, 6 dihen tashmë zyrtarisht, ndërsa mendohet se është numër shumë i madh i shtetasve shqiptarë, të cilët janë shpallur në kërkim dhe që fshihen në këtë vend, madje me identitete të ndryshuara. Mendohet që numri i tyre të jetë mbi 20.

Mbi ta rëndojnë akuzat e vrasjes ndaj një ose më shumë personave, trafik droge apo tentativë vrasje, si rasti i fundit i tre të rinjve që terrorizuan Lezhën, kur hynë të armatosur gjer në dhëmbë në një lokal, duke kërcënuar disa persona që po rrinin aty.

Dubai, një nga qendrat e turizmit botëror është shndërruar në strehën e fundit të kriminelëve shqiptarë, që duke përfituar nga lehtësitë që krijojnë Emiratet e Bashkuara kanë një shans të dytë në këtë qytet të famshëm për hotelet me pesë yje dhe jetën e shtrenjtë që ofron.

Duke qenë kaq larg Shqipërisë kundërshtarët e tyre dhe grupet rivale e kanë të pamundur t’i gjurmojnë dhe akoma më të vështirë për t’i eleminuar.

Po përse zgjedhin kriminelët shqiptarë Dubain?

Emiratet e Bashkuara Arabe ku bën pjesë edhe Dubai, janë pjesë e Konventës së Kombeve të Bashkuara kundër krimit të organizuar, por për ekstradimin e subjekteve pa pasur një marrëveshje, mund të veprohet vetëm me reciprocitet.

Kjo do të thotë me pak fjalë se, Shqipëria duhet t’i dorëzojë Emirateve të Bashkuara një të kërkuar për llogari të drejtësisë së tyre dhe në këmbim, të tërheqë një nga shqiptarët e kërkuar që jetojnë atje.

Mirëpo, duhet përmendur fakti se, shqiptarët e kërkuar në vendin tonë, të cilët strehohen në Dubai, nuk përfshihen në krime të dhunshme apo përplasje mes bandave, pasi ligjet janë shumë të ashpra dhe mund t’u rrezikohet qëndrimi.

Kjo e bën Dubain për ta si një ‘fole’ ku mund të përfitojnë edhe leje qendrimi, ndërsa askush nuk i kontrollon pushtetin e tyre financiar, duke i garantuar atyre në këtë mënyrë lirinë, mes luksit dhe qetësisë.

Cilët janë disa nga ‘më të kërkuarit’ shqiptarë që strehohen në Dubai?

Ramazan Rraja i njohur si nip i deputetit të PS, Rrahman Rraja dhe dy shokët e tij Roan Brahimi dhe Alesio Dobrozi, disa muaj më parë terrorizuan me armë disa të rinj në një fshat të Lezhës, ndërsa kur Policia i kishte identifikuar autorët, do të ishte tepër vonë, sepse ata tanimë do të kishin mbërritur në Dubai.

Rraja ka folur për mediat duke deklaruar se ditën që ka ndodhur ngjarja ai ishte në shtëpi, në një sebep familjar.

“Nëse Policia dhe Prokuroria e Lezhës kanë qoftë edhe një provë për mua dhe dy personat e tjerë që janë shpallur në kërkim, jam i gatshëm të vij dhe të përballem me drejtësinë duke pranuar edhe burgimin e përjetshëm”, deklaronte Rrahja asokohe nga arratia.

Nga kontrolli i të dhënave doli se fillimisht Rraja kishte udhëtuar drejt Italisë dhe më pas drejt Dubait. Por, Ramazan Rraja nuk është i pari që ka shkelur këtë destinacion për t’i shpëtuar drejtësisë.

Florenc Çapja u arrestua në maj të vitit të kaluar në Dubai. Ai u akuzua për vrasje të mbetur në tentativë ndaj Fadil Memës në vitin 2006.

Sipas policisë, autor i këtij atentati ka qenë Florenc Çapja, i cili në të shkuarën është akuzuar edhe për vrasjen e Memës, ekzekutuar më 13 mars 2015 në Torino, Itali dhe Gentian Beqirit. Të dy këta akuzoheshin nga familja Çapja për vrasjen e Sokol Çapjes në dhjetor 2005.

Denis Matoshi i njohur edhe si Eldi Dizdari u vu në pranga në Dubai në shtator të 2020-s, pas një hetimi ndërkombëtar të nisur prej 2015-s për trafikun ndërkombëtar të drogës, si anëtar i “KOMPANIA BELLO” i finalizuar në 10 shtete të ndryshme.

Plaurent Dervishaj u arrestua po në Dubai në 11 dhjetor. Ish-kunati i Lul Berishës ishte shpallur në kërkim nga SPAK për vrasjet e Vajdin Lames dhe Klodian Saliut në vitin 2005, por nuk u ekstradua në Shqipëri duke shpëtuar. Në 6 shkurt ai u lirua nga qelia në Emiratet e Bashkuara Arabe.

Çfarë thonë ekspertët për ‘zgjedhjen’ e Dubait nga kriminelët shqiptarë:

Kriminologu dhe njëherësh juristi italian ka rrëfyer se si mafia shqiptare dhe ajo italiane kanë gjetur parajsën në Emiratet e Bashkuara Arabe. Në një intervistë për ‘Rai News’ Vincenzo Musacchio thekson se vendet si Dubai janë shndërruar në pikën më strategjike të trafikantëve të drogës të cilët kontrollojnë gjithçka që andej dhe madje investojnë në këtë vend, ku vetë drejtësia arabe është neglizhente në këtë drejtim, por edhe mungesa e marrëveshjes së ekstradimit është një problem më vete.

Profesor, a është e vërtetë që krimi i organizuar ndërkombëtar i investon të ardhurat e tij të paligjshme në Emiratet e Bashkuara Arabe?

Të dhënat dhe studimet aktuale konfirmojnë se në Emiratet e Bashkuara Arabe, shumë organizata kriminale bëjnë biznes dhe investojnë në ekonominë e tyre legale. Në Emiratet e Bashkuara Arabe nuk njihet krimi i organizuar vendas, por aty gjallojnë mafiozët italianë, gjë e cila është vërtetuar nga arrestimet e shumta të ‘Ndranghetistëve dhe Camorras. Aty veprojnë grupe mafioze afgane, indiane, pakistaneze, turke, nigeriane dhe shqiptare. Të gjitha këto organizata pastrojnë paratë e pista dhe depërtojnë në ekonominë e Emirateve të Bashkuara Arabe.

Ku e investojnë kapitalin e tyre?

Dobësia kryesore e këtij vendi është tregu i pasurive të paluajtshme. Dubai, për shembull, është bërë strategjik për krimin e organizuar global. Aty mafia arrin të pastrojë paratë e pista duke i investuar, me shumë pak kufizime, në sektorin e ndërtimit. Kësaj i shtohet edhe mundësia e madhe e krijimit të kompanive “offshore” brenda enklavës ekonomike të sipërmarrëse të vendit arab.

A i lehtësojnë këto kompani mafiozët në qëllimin e tyre kriminal?

Patjetër qe po. Emiratet përfaqësojnë sot një nga vendet kryesore të investimeve ekonomike dhe financiare në nivel ndërkombëtar. Pavarësisht reformave të bëra për të frenuar këto fenomene kriminale, në Emiratet e Bashkuara Arabe është ende e mundur të hapen kompani guaska të afta të fshehin identitetin e pronarëve të vërtetë si dhe k zona të tregtisë së lirë ku investimet janë të mundshme duke përdorur këtë lloj kompanie.

Pse mafiet investojnë dhe riciklojnë paratë në Emiratet e Bashkuara Arabe?

Sepse Emiratet e Bashkuara Arabe garantojnë fshehtësinë, besueshmërinë dhe mungesën e kontrolleve. Kjo është një ftesë gati bujare për mafiozët nga e gjithë bota. As nuk duhet të harrojmë se midis parajsave të ndryshme fiskale që ekzistojnë, është ajo që Shtetet e Bashkuara. Emiratet e Bashkuara Arabe konsiderohet si një aleat strategjik ushtarak dhe një mburojë kundër terrorizmit në Lindjen e Mesme. Prandaj, shumë pak guxojnë të ushtrojnë mbi këtë komb ato presione që janë ushtruar në Zvicër apo ishujt Cayman apo edhe në parajsa të tjera fiskale që garantonin kapitalin e fshehur dhe sekretin bankar.

Mund të na jepni një shembull se si funksionojnë klanet mafioze?

Projekti i Raportimit të Krimit të Organizuar dhe Korrupsionit i Qendrës për Studime të Avancuara të Mbrojtjes (CADS), ka verifikuar se si në Dubai është e mundur të blihen prona me vlerë miliona euro pa formalitete të veçanta tatimore dhe ligjore. Aty ka prona me një vlerë prej rreth tridhjetë milionë eurosh që mbahen direkt nga kompanitë, të cilat shpeshherë nuk u atribuohen pronarëve të vërtetë. Të dhënat do të dilnin në shesh nëse hetojmë transferimin e pasurive të paluajtshme. Mafiet që përdorin këto kompani guaskë shpesh fshehin të ardhurat kriminale duke falsifikuar gjithashtu dokumentet e kontabilitetit.

A është e vërtetë që ka shumë kriminelë italianë në këto vende?

Raporti i fundit gjashtëmujor i DIA-s (Departamenti i Hetimit Anti-Mafia 2021) konfirmon se Emiratet e Bashkuara Arabe dhe në veçanti Dubai dhe Abu Dhabi vazhdojnë të tërheqin jo vetëm kapital shumë të rëndësishëm për aktivitetet e pastrimit të parave, por edhe praninë e rrezikshme të elementëve të rëndësishëm të krimit të organizuar italian. Mafiet shfrytëzojnë çështjet kritike të vazhdueshme në lidhje me marrëdhëniet e bashkëpunimit hetimor dhe gjyqësor me Italinë. Dubai është gjithashtu një strehë e madhe për të kërkuarit nga drejtësia. Në Emirate, trafikantët e dyshuar të drogës të Camorras, Gaetano Schettino dhe Raffaele Imperiale janë arrestuar. Aty ndodhet edhe kunati i ish-liderit të An Gianfranco Fini, Giancarlo Tulliani, i akuzuar për pastrim parash, sipërmarrësi Alberico Cetti Serbelloni, i akuzuar për evazion fiskal. Është edhe ish-deputeti i Reggio Amedeo Matacena, i dënuar përfundimisht për bashkëpunim me ‘Ndranghetan’.

Pse ka ende probleme të bashkëpunimit gjyqësor ndërmjet Italisë dhe Emirateve të Bashkuara Arabe?

Prej shumë vitesh çështja e marrëveshjeve të ekstradimit me Emiratet e Bashkuara Arabe ka qenë në tryezën e Ministrisë së Drejtësisë. Një nga të paktët që këmbënguli për vënien në fuqi të traktatit ishte Mario Michele Giarrusso ish M5S, duke i kërkuar disa herë Presidentit që të kalonte sa më shpejt të ishte e mundur dispozitën për ekstradimin. Deri më sot, gjithçka duket se ka mbetur në letër por ata që e njohin mirë se si funksionon drejtësia arabe në ato vende nuk kanë frikë pasi e dinë që do të vijojnë të qëndrojnë në kërkim. Rastet e vetme për të cilat drejtësia e Emirateve kryen ekstradimet janë vetëm në rastet e vrasjeve apo masakrave. Shoqatat kriminale të tipit mafioz nuk janë marrë realisht në konsideratë nga gjyqtarët arabë deri më tani.

Çfarë thotë konkretisht kjo marrëveshje e nënshkruar mes dy vendeve?

Një gjë e zakonshme për këtë lloj rregullimi. Ai angazhon palët që parashikojnë të dorëzojnë të arratisurit nga njëri-tjetri që ndodhen në territoret e tyre përkatëse, të fillojnë një procedim penal (ekstradim procedural) ose të lejojnë ekzekutimin e një dënimi përfundimtar (ekstradim ekzekutiv) dhe me mundësinë e ekstradimit të të arratisurve dhe të kërkuarve. personat me urdhër arresti për krime të rënda që lidhen me trafikun e drogës dhe krimin e organizuar që gjejnë vend mosndëshkimi në Emiratet.

Si mund të korrigjohet kjo mangësi?

Nëse do të donim të ishim të sinqertë, marrëveshjet e ekstradimit do të ekzistonin tashmë prej disa kohësh dhe do ratifikoheshin që me Konventën e Palermos të vitit 2001. Prandaj problemi nuk është formal, por i zbatimit praktik. Një marrëveshje mes dy shteteve mund të ekzistojë në letër, por në fakt nuk mund të zbatohet kurrë, e aq më tepër të respektohet. Është thelbësore të mbështetemi në bashkëpunimin besnik të autoriteteve shtetërore të përfshira në kryerjen e një sërë aktivitetesh: identifikimi dhe grumbullimi i provave, marrja e dokumenteve, identifikimi dhe mbrojtja e çdo dëshmitari, dhe arrestimi i të akuzuarve. E gjithë kjo parashikon një vullnet konkret për bashkëpunim që deri më sot duket se nuk ekziston mes dy shteteve.

Disa thonë se Matteo Messina Denaro do të ishte në Dubai, si mendoni?

Denaro do të ishte në krye të “Cosa Nostra”-s. Ai mbrohet nga bashkëqytetarët e tij. Ai do të arrestohet si të gjithë paraardhësit e tij kur ta tradhtojnë bashkëpunëtorët e tij ose kushdo që e mbron sot dhe e fsheh atë. Të mos harrojmë që Totò Riina kur jetonte në Mazzara del Vallo shkonte i qetë në plazh çdo ditë. Ai u arrestua kur krahu kriminal i afërt me Bernardo Provenzanon vendosi ta çonte para drejtësisë.

Flash News

News24 Livestream